آخرين مطالب

دلایل بروز «کم‌خونی فقر آهن» در سطح مولکولی فرهنگي

دلایل بروز «کم‌خونی فقر آهن» در سطح مولکولی

  بزرگنمايي:

سرزمین ایرانیان- آهن یک فلز حیاتی نه‌تنها برای سنتز هموگلوبین در خون، بلکه در ساختار آنزیم‌های مهم سوخت‌وساز، رشد و تکثیر سلولی، کارایی سیستم ایمنی و همچنین به‌عنوان عامل انتقال الکترون در فعل‌وانفعالات شیمیایی بدن است. بیماری موسوم به «آنمی فقر آهن» و «آنمی ناشی از بیماری‌های مزمن»، از شایع‌ترین کم‌خونی‌ها هستند. 

مهم‌ترین عوامل ایجادکننده آنمی فقر آهن شامل «جهش در فاکتورهای تنظیم‌کننده سطح آهن بدن»، «خونریزی‌های گوارشی»، «خونریزی ماهانه در خانم‌ها»، و «زخم، پولیپ و سرطان به‌ویژه در آقایان» هستند. در این میان آنمی فقر آهن مقاوم به درمان یا اصطلاحا IRIDA، می‌تواند اکتسابی یا ژنتیکی باشد.

در رابطه با این بیماری، محققانی از دانشگاه علوم پزشکی شیراز مطالعه‌ای را انجام داده‌اند که در آن نگاهی مولکولی به فرایندهای تنظیم آهن در بدن و بیماری آنمی فقر آهن مقاوم به درمان انداخته‌شده است.

به گفته این محققان، جهش در ژن TMPRSS6 که موجب اختلال در سنتز پروتئین متریپتاز-2 (MT2) می‌شود، از مهم‌ترین علت‌های ژنتیکی فقر آهن است.

کاهش بیان ژن هپسیدین با افزایش جذب آهن از گوارش همراه است. هپسیدین با پیوند به کانال‌های فروپورتین (Fpn-1)، باعث تجزیه و تخریب آن‌ها شده و از ورود آهن توسط سلول‌های گوارشی به گردش خون جلوگیری می‌کند. هورمون اریتروفرون (ERFE) قادر است که به‌سرعت بیان ژن هپسیدین را برای جذب و رها شدن آهن خاموش کند. اختلال در بیان ژن اریتروفرون با بهبودی تأخیری خونریزی‌ها همراه است و بیان بیش‌ازاندازه آن نیز موجب گرانباری آهن می‌شود. گمان می‌رود که یک دلیل گرانباری آهن در سندروم‌های تالاسمی، افزایش بیان هورمون اریتروفرون باشد. 

همچنین بنابر یافته‌های این مطالعه، میکروRNA های گوناگونی در بیان پروتئین‌های تنظیم‌کننده آهن نقش دارند. 

جهش MT2 نیز موجب افزایش بیان هپسیدین و تخریب کانال‌های فروپورتین می‌شود که در این حالت جذب آهن خوراکی صورت نمی‌گیرد. این بیماری در اوایل کودکی با آنمی میکروسیت و هایپوکروم ظاهر شده و ازآنجاکه کمبود آهن موجب اختلالات سیستم عصبی از قبیل کاهش دقت و تمرکز می‌شود، باید هرچه سریع‌تر این بیماری را تشخیص داد.

در بیماران مبتلابه نارسایی کلیه که هورمون اریتروپویتین (Epo) برای درمان کم‌خونی دریافت می‌کنند، شیوه پاسخ به درمان را می‌توان از روی اشباع ترانسفرین، گیرنده آزاد ترانسفرین در پلاسما (TFR) و سطح فریتین پایه پیش‌بینی کرد.

در یک تحقیق، نتایج بررسی مهم‌ترین دلایل آنمی فقر آهن روی 300 بیمار نشان داد که از این تعداد 26 درصد مبتلابه گاستریت اتوایمیون، 19 درصد مبتلابه با باکتری Helicobacter pylori و 32 درصد به علت خونریزی زیاد به هنگام قاعدگی، 10 درصد به علت زخم‌های معدی و روده‌ای و 6 درصد مبتلابه سلیاک بوده‌اند. 

استفاده روزافزون از داروهای بازدارنده پمپ پروتون برای درمان زخم معده و اثنی عشر و گاستروکتومی نیز، یکی از عوامل آنمی فقر آهن مقاوم به درمان است. ترشح اسید معده در تبدیل آهن سه‌ظرفیتی به دو ظرفیتی برای جذب بهتر آن لازم است.

همچنین به بیان محققان ترکیبات تانیک اسید (Tannate)، فسفات (phosphate) و فیتات (phytate) نیز از جذب آهن خوراکی جلوگیری می‌کنند. گفتنی است که چای منبع غنی از تانیک اسید و خمیر تازه منبع فیتات است.

نتایج این مطالعه که در فصل‌نامه «آزمایشگاه و تشخیص» وابسته به انجمن دکترای علوم آزمایشگاهی تشخیص طبی ایران منتشرشده، می‌تواند در روشن شدن اذهان در خصوص دلایل عدم جذب آهن و بروز کم‌خونی ناشی از آن نقش مفیدی بازی کند.




نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

44 مرکز تحقیقاتی فعال در حوزه "سلولی" داریم/ پیوند "غضروف" در انتظار صدور مجوز

مقاله دو پژوهشگر دانشگاه شریف در رده اول انتشارات الزویر

هفته آگاهی از مغز برگزار می شود

آغاز ثبت‌نام متقاضیان هیات علمی وزارت بهداشت از اول اسفند

مجری طرح توسعه فضای مجازی کودک و نوجوان منصوب شد

خوردن "کباب" و افزایش احتمال ابتلا به سرطان

کنفرانس تخصصی اینترنت اشیا ایران آغاز بکار کرد

کاربردهای طرح شتابگر ملی ایران معرفی می شود

مقام چهارمی تیم ایرانی در رقابت‌ بین المللی نفوذ در فضای مجازی

تاثیر بازی لگو در افزایش مهارت ریاضی کودکان

برخورد با پارادایم چالش آب نیازمند استراتژی خلاقانه و توسعه است

چهار دهه رشد پرشتاب ایران در علم/بزرگترین جهش علمی در حوزه‌های علوم و فنی‏ مهندسی

تفاوتی بین طب سنتی و طب نوین در درمان سرطان نیست

دانشگاه علوم پزشکی ایران از یک محقق گمنام حمایت می کند

فراخوان جذب اعضای هیات علمی به تعویق افتاد

ریاضیدان ایرانی عضو دائم فرهنگستان علوم جهان شد

اولین استارت‌آپ ‌ویکند تخصصی کشاورزی برگزار می شود

مهلت ثبت نام کنکور تمدید شد

زمان برگزاری جشنواره دانشجویان نمونه تغییر کرد

مروری بر چالش‌های مشترک پیش روی شرکت‌های نوآور

سخت‌پوستان دریایی؛ مقرون به صرفه‌ترین منبع برای استخراج کیتوزان

تاثیر پیامد گرمایش زمین بر زندگی انسان/کاهش تولید گندم و برنج

تلاش برای تغییر تصور ناهمخوان بودن رشته‌های علوم انسانی با موضوع تولید و اشتغال

نوآوری نیروی انسانی خلاق، بستر توسعه صنعت زیست‌فناوری است

ثبت‌نام در بزرگترین مسابقات دانش‌آموزی کشور آغاز شد

دعوت یک پژوهشگاه از مدعیان پیش بینی زلزله/شرط تعیین محل زمین لرزه

گسترش همکاری علمی دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل با دانشگاه دهلی

شاید معمای تابش‌های بین ستاره‌ای حل شود

پژوهش بی‌سابقه دانشمندان استرالیایی درباره مکانیزم بیهوشی

مدال افتخار آژانس بین المللی تحقیقات سرطان به ملک زاده اعطا شد

اطلاعات ژنی 800 نفر در بانک "ایرانوم"/ثبت بیش از یک میلیون و 300 تغییر ژنتیکی

دلایل بروز «کم‌خونی فقر آهن» در سطح مولکولی

سوءاستفاده بدافزاری از فیلترشکن تایید شد/ اپلیکیشن معتبر نصب کنید

مهلت ارسال آثار به جشنواره سیمرغ تمدید شد

بانک اطلاعاتی پروژه «ایرانوم» در دسترس محققان قرار گرفت

ارائه اولین بستر تست شبکه‌های ارتباطی 5G‌ بر پایه نرم‌افزار در کشور

عصر یخبندان کوچک و تاثیر بر گرم شدن زمین!

نقض حقوق پژوهشگران بزرگ‌ترین ضربه بر نظام علمی کشور است/قانون مربوط به سرقت علمی تقویت شود

کرمان می‌تواند به قطب علمی مهندسی زلزله جنوب‌شرق کشور تبدیل شود

دستور بررسی تقلب علمی استاد دانشگاه آزاد صادر شده است

همکاری دانشگاه‌های "علوم پزشکی ایران" و "صنعتی شریف" برای راه‌اندازی بین رشته‌ای‌ها

در هنگام برخورد ستاره‌های نوترونی چه اتفاقی می‌افتد؟

رابطه «نام» با اضطراب و کمرویی در کلاس درس!

افزایش پژوهشکده در دانشگاه علوم پزشکی مشهد/تولید محصولات فناورانه

شناسایی محل تولید ریزRNAهای مؤثر در پرتوانی و خودنوزایی سلول‌های بنیادی

معرفی 22 پژوهشگر برتر در جشنواره ابوریحان/ رشد سرانه مقاله اساتید

وضعیت دانشجویان بورسیه مشخص شد

برگزاری مسابقات ملی دفاع سه دقیقه‌ای پایان‌نامه‌های دانشجویی

فرصت های پژوهشی در قلمرو مطالعات علوم شناختی بررسی می شود

تقدیر از 41 پژوهشگر برتر جشنواره جوان خوارزمی